Tarih Bilimi Nedir 12

Gün, geçmiş zamanın incelenmesi bilimidir.[2] “Gün”, geçmiş zamanda olan olayların incelenmesinin cenahı saf, bu olaylarla müteallik bilgilerin esrarkeşfi, toplanması, organizasyonu, sunumu ve yorumlanması ile bile ilgilenen bir şemsiye terimdir.[3]

İnsan yahut beşer-dışı başkalıkı gözetmeksizin, konum ve ahit aralığının kestirildiği bir geçmiş ahit dilimde, menşe-sonuç ilişkisi kurup, belge ve bulgular eşliğinde bilgiler toplayan bir akademik disiplin olan gün, rastgele bir bilim kümesine dahil edilmez; çünkü gün, her kayranın dünini inceleyebilecek kadar geniş bir disiplindir. İnsanlık düni lügat konusu başüstüneğunda, gökçe yazının icadından önceki zamanlara “gün öncesi” denir.

Günî inceleme, geçmiş zamandaki vakalara müteallik tüm bilgilerin, olayların vuku bulduğu dönemin şartları dide önüne kırmızıınarak, muhtemel başüstüneğunca nesnel bir şekilde sunulması ile oluşur. Gün, yaşanmış olan olayların bir daha evetşanabilmesi kabil bir olasılık olmadığından huy bilimlerindeki kabil deney ve gözleme dayanamaz.

Gün sözcüğünün Batı dillerindeki partner katlığı, Grekçe: ἱστορία, historiá (mealı “soruşturma”) teriminden türemiştir.[4] İyonya lehçesinde bildirme, ses seda iktibas vasıtasıyla marifet edinme anlamlarında kullanılan kelime, Attika lehçesinde görerek, şahit olarak bilme anlamlarının cenahı saf çok daha geniş bir meal derunğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve efsanevi bilgisi ve hatta derece derece huy bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır. Edward Carr’ın tanılamamıyla gün, “doğrulanmış olgular kümesi”nden ayrıksı bir şey bileğildir.[5]